TANTRAN.DEV 19/10/2026

Lãnh đạo giữ nhân viên không bằng tiền

Nếu giá trị duy nhất bạn trao cho nhân viên là lương, bạn đang tạo điều kiện dễ nhất để họ ra đi; giữ người là việc của lãnh đạo chứ không phải của bảng lương.

Một trong những chi phí lớn nhất mà công ty phải đối mặt là tình trạng nhân viên nhảy việc. Không dễ để tìm được một nhân viên có kinh nghiệm, làm được việc và có thể đặt lòng tin vào, nên lãnh đạo cần tạo nên những giá trị khác bên cạnh thù lao để nhân viên có nhiều hơn lý do để gắn bó.

Rất nhiều lãnh đạo nhận định nhân viên không có lòng trung thành, nhưng khi hỏi họ đã làm gì để nhân viên trung thành thì câu trả lời luôn là trả lương đầy đủ, đúng hẹn. Thật không sai nếu cho rằng làm việc thì nhận được lương. Tuy nhiên nếu giá trị duy nhất của bạn là lương thì chúc mừng bạn đã tạo ra điều kiện dễ dàng để nhân viên rời bỏ công việc.

Hiếm khi người ta bỏ đi vì công việc, mà chủ yếu là do thiếu hoặc yếu kém lãnh đạo, thiếu đầu tư vào nhân viên, trao đổi thông tin kém, ít gắn kết và nhuệ khí yếu. Việc tạo ra một môi trường nhân viên không muốn bỏ đi không quá khó khăn, nhưng ban lãnh đạo thường lại chú tâm vào sai nơi, ví dụ như đề xuất bữa ăn uống nhậu nhẹt thỏa thuê. Vì vậy chúng ta sẽ thử bàn về một số thứ làm cho nhân viên phải suy nghĩ khó khăn trước khi bỏ việc.

Lãnh đạo có trách nhiệm là phải luôn chủ động và đảm bảo rằng mình đang tạo ra một môi trường đáng để làm việc.

Thấu hiểu

Bạn phải nhận thức và hiểu rõ rằng làm lãnh đạo không chỉ là có cái tên mà phải là một lãnh đạo hiệu quả. Bạn không chỉ nắm vững sứ mạng, giá trị, mục tiêu của công ty mà còn phải biết cách truyền đạt lại cho nhân viên, truyền cảm hứng làm cho họ nhiệt tình tham gia thực hiện sứ mạng này, tự hào là một phần của nó. Hãy nghiên cứu nhân viên của mình để hiểu cách gây ảnh hưởng và thúc đẩy từng cá nhân. Dành thời gian hiểu từng người một, ít nhất phải biết cách kích nổ được động cơ bên trong mỗi con người này.

Truyền đạt thông tin

Sự yếu kém trong truyền tải thông tin là một trong những vấn đề nguy hiểm nhất. Nếu nhân viên không hiểu rõ ràng, rành mạch những điều bạn mong đợi thì đó là 100% lỗi của bạn. Hãy tìm cách khác để trao đổi, vì ở đây không có cách đúng hay cách sai. Nếu nó không hiệu quả thì nó không phải cách đúng, vậy thôi, và không ai quan tâm cho tới khi bạn trao đổi hiệu quả. Thực tế chứng minh những người truyền thông giỏi luôn thay đổi cách nói chuyện với từng đối tượng người nghe. Tôi hoàn toàn cảm thông sự khó khăn này vì cũng từng rơi vào tình huống tìm đủ mọi cách để giải thích cho nhân viên nhưng nhận lại đôi mắt trống rỗng và vẻ mặt chẳng hiểu gì hết :(. Và cũng mất kha khá thời gian để tôi nhận ra là tôi mới là người yếu kém chứ không phải họ. Nói vậy chứ cũng có vài nhân viên kém thiệt, nhưng nhiệm vụ của tôi là phải truyền đạt hiệu quả cho dù thế nào đi nữa :))

Một trong những phần khó nhất của truyền đạt hiệu quả là im lặng và lắng nghe. Nếu bạn học được cách lắng nghe và quan sát nhiều hơn là nói thì bạn sẽ nắm được những gì bạn muốn về người ta và cách lãnh đạo họ hiệu quả. Ngôn ngữ hình thể cũng phải kiềm chế như lời nói: biểu cảm khuôn mặt, tư thế, cách thở, cử chỉ tay… Người nghe bạn nói sẽ chú ý tới mọi cử chỉ, cho nên hãy tinh tế sử dụng nó theo chiều hướng có lợi cho mục đích của mình.

Đầu tư vào nhân viên

Trở lại ví dụ một bữa tiệc miễn phí ở trên, nó không đủ để nói rằng bạn quan tâm tới nhân viên. Là người lãnh đạo, thường bạn sẽ nghĩ cho nhân viên cái gì đó là quan tâm, nhưng thật ra hãy đầu tư vào nhân viên. Thay vì tốn tiền vào bữa tụ tập mà cũng tạo ra áp lực, mệt mỏi thì hãy đầu tư tiền vào một huấn luyện viên thể thao cho nhân viên, đầu tư tiền đi học nâng cao kỹ năng, thẻ gym… Những thứ này không chỉ tăng sự tích cực, lạc quan trong cuộc sống của nhân viên mà còn đem lại ảnh hưởng tích cực cho nhân viên. Nhân viên sẽ cảm thấy biết ơn khi được đầu tư vào bản thân họ, cảm thấy được ghi nhận và đáng giá, trở nên khác biệt với người khác.

Tôi gặp được một số người kể sếp của họ ảnh hưởng đến họ như thế nào và làm cho họ trở nên như thế nào. Tôi cũng ngưỡng mộ lây người lãnh đạo đó, vì họ không chỉ nhận được sự đóng góp tuyệt vời từ công việc nhân viên mà còn nhận được sự mến mộ của cấp dưới. Nếu vậy thì công ty khác trả lương cao hơn cũng chắc gì nhân viên quyết định ra đi, hoặc cũng phải suy nghĩ, cân đo rất vất vả.

Sự gắn kết nhân viên

Nếu bạn nghĩ lãnh đạo không có trách nhiệm để cho nhân viên gắn kết với nhau thì đó hoàn toàn là sai lầm. Chính xác phải là điều ngược lại: một lãnh đạo hiệu quả phải khởi động, thúc đẩy, duy trì, tạo ra sự gắn kết để hàn gắn mọi người lại với nhau. Và có một số gợi ý bên dưới.

  • Thuê đúng và đủ người ở mỗi vị trí để đảm bảo công việc trôi chảy
  • Đặt những câu hỏi làm cho nhân viên phải suy nghĩ sáng tạo (out the box) và lắng nghe câu trả lời của họ, đồng thời phản hồi lại
  • Dành thời gian bên nhân viên
  • Tạo một văn hóa mà nhân viên cảm thấy thoải mái gọi bạn khi cần bạn làm gì đó, khi cần bạn lắng nghe, khi cần sự lãnh đạo của bạn

Dĩ nhiên bạn không phải bỏ dở chuyện cần làm của mình cho mấy thứ này. Điều quan trọng là sự sắp xếp thời gian biểu, lịch làm việc của mình một cách chuyên nghiệp thôi. Vì một trong những việc quan trọng của bạn là phải đảm bảo nhân viên biết tại sao họ phải làm thứ họ đang làm. Khi nhân viên đã vào guồng rồi thì sự gắn kết cứ thế sinh sôi và bền chặt cho tới cuối cuộc du hành của bạn.

Rõ ràng là cũng có nhiều thứ để trở thành người lãnh đạo mà nhân viên không muốn bỏ đi, nhưng quan trọng nhất là sự bắt đầu. Hãy suy nghĩ và bắt đầu thực hiện ngay, vì là một lãnh đạo có thể là vì phúc phận, nhưng làm một lãnh đạo hiệu quả thì chỉ có thể do chính bạn quyết định thôi.