TANTRAN.DEV 19/10/2026

Đường đi xa của developer

Khi AI làm được phần việc của junior, thứ giữ developer đi xa không phải là biết sẵn một stack, mà là dám nhận việc chưa từng làm và tự học đến cùng.

Tại sao phải ngồi nói việc này

Càng ngày tôi càng dùng AI để code nhiều hơn, từ thảo luận ý tưởng, thuật toán, cách tiếp cận cho tới viết code luôn, và nó tiết kiệm cho tôi rất nhiều thời gian để nắm bắt và tạo ra cái mình cần. Nên tôi tin rằng chỉ khoảng một, hai năm nữa, junior gần như sẽ code không lại AI và thị trường sẽ không cần junior developer như hiện tại. Dĩ nhiên đây chỉ là về mặt kinh tế, còn nhiều yếu tố khác tác động vào, nhưng cứ chờ xem sao.

Về thái độ

Developer luôn tạo ra cái chưa có, cái mới, cho nên thái độ xông pha là tiên quyết. Tôi tin developer cần nhận làm tất cả mọi thứ dù chưa biết và làm tới cùng dù khó khăn ra sao thì mới trưởng thành được. Còn nếu bạn hỏi về plan, timeline hay due date thì đó là việc của project manager nhiều hơn là việc của bạn.

Nếu chỉ làm cái đã học, cái đã biết, cái đang có, thì bạn khó giỏi hơn và đi xa hơn. Hãy nhận mọi yêu cầu trước mắt, tạo ra thứ mình thích dù chưa bao giờ làm chúng. Cứ giữ niềm tin chỉ làm cái đã làm qua thì khó mà giỏi thêm được.

Về khả năng

Độ rộng của developer trong thời AI không còn bị giới hạn ở full stack hay một stack cụ thể nào. Tôi không mất thời gian với Rust mà vẫn code được vài thứ mình muốn, vì có AI. Lúc không rảnh đọc thì tôi nhờ AI giải thích đoạn code đó.

Độ sâu vẫn cần, nhưng thay vì coi 90–100/100 là tối ưu, bạn có thể chọn 60–70/100 là tối ưu để thích ứng nhanh với các stack mới. Quan trọng vẫn là khả năng chủ động và tự học.

Về cách tiếp cận

Hãy nắm các thứ cơ bản trước: về máy tính, hệ điều hành, framework, công nghệ. Không nhất thiết phải vào đại học, nhưng các khóa học online của các trường đại học trên Coursera sẽ giúp bạn.

Đừng bỏ qua tài liệu (document). Không cần đọc hết từ đầu tới cuối, nhưng phải nắm nhanh được nó có những gì. Sau đó bạn có thể đưa toàn bộ tài liệu này vào AI assistant của mình để hỏi lại, tra cứu thật nhanh. Hiệu quả nhất là đừng vừa làm vừa đọc, dù nhiều khi không còn cách nào khác thì vẫn phải mò như vậy.

Hãy làm theo các hướng dẫn thật chính xác từ đầu tới cuối, chiêm nghiệm ở từng bước để rút ra kinh nghiệm cho riêng mình và hoàn thành trọn vẹn hướng dẫn đó.

Rồi hãy bắt đầu chỉnh sửa bài hướng dẫn để tạo ra cái gì đó khác, hoặc tự build một cái mới hoàn toàn dựa trên hướng dẫn đã làm qua.

Hãy làm liên tục, làm tới đâu ghi tài liệu tới đó. Không biết mọi người sao chứ bỏ một repo khoảng vài tuần là gần như tôi quên mất nó.

Khi thấy khó khăn, đừng nản. Hãy làm cho nó chạy được, làm cho tới hoàn chỉnh, vì đây mới thật sự là thực tế; để cạnh tranh với AI thì không có giới hạn nào hết.

Nếu không thấy khó khăn thì hãy nâng chuẩn lên: không để một warning nào, chạy những bộ lint mới nhất và xử lý triệt để mọi cảnh báo. Hãy làm cho code của mình chạy nhanh nhất, dễ đọc nhất, đơn giản và ngắn gọn nhất.

#Sự nghiệp